dobor

Jakie błędy popełnia się przy projektowaniu wentylacji schronu?

Większość błędów sprowadza się do jednego: do potraktowania wentylacji obiektu ochronnego jak zwykłej wentylacji mechanicznej. Różnica tkwi w trybach pracy, nadciśnieniu i kierunku przepływu.

6 min czytania

Najważniejsze informacje

  • Dobór wyłącznie po kubaturze lub liczbie osób, bez sprawdzenia punktu pracy.
  • Pominięcie oporu filtra ochronnego w bilansie ciśnienia.
  • Brak możliwości napędu ręcznego wentylatora.
  • Zlekceważenie nadciśnienia i kierunku przepływu między strefami.
  • Czerpnia w złym miejscu — zbyt blisko źródeł zanieczyszczeń.

Błąd 1 — dobór po kubaturze

Reguły projektowe wiążą wymagany strumień powietrza z liczbą osób, a nie z kubaturą pomieszczenia. Dobór urządzenia na podstawie samej kubatury prowadzi albo do przewymiarowania, albo — groźniejsze — do niedoboru powietrza w okresie wentylacji czystej.

Ale i sama liczba osób nie wystarcza: nie mówi nic o oporach instalacji, które decydują o tym, czy wentylator w ogóle osiągnie wymagany przepływ.

Błąd 2 — pominięcie oporu filtra

Filtr ochronny to największy pojedynczy opór w układzie filtrowentylacji — dla FAG-150 jest to do 500 Pa przy przepływie nominalnym. Wentylator dobrany bez tego składnika może nie osiągnąć wymaganego przepływu w trybie, w którym ten przepływ jest najbardziej potrzebny.

Do bilansu wchodzi także wymagane nadciśnienie w obiekcie: 50 Pa w okresie filtrowentylacji i 20 Pa w okresie izolacji.

Błąd 3 — brak napędu ręcznego

Reguły projektowe wskazują, że wentylator powinien mieć możliwość napędu ręcznego, a wentylator z napędem ręcznym stanowi zasadniczy element urządzenia filtrowentylacyjnego. Agregat prądotwórczy czy zasilacz awaryjny nie zastępują tej funkcji.

Błąd 4 — zlekceważenie nadciśnienia i kierunku przepływu

Utrzymanie nadciśnienia uchroni wnętrze schronu przed przenikaniem zanieczyszczeń — kierunek przepływu powietrza przez ewentualne nieszczelności będzie zawsze z wnętrza na zewnątrz. Instalacja zaprojektowana bez tego założenia może działać poprawnie w okresie wentylacji czystej i zawieść dokładnie wtedy, gdy jest potrzebna.

Podobnie kierunek przepływu między strefami: od czystej, przez umownie czystą i umownie brudną, do brudnej — nigdy odwrotnie.

Błąd 5 — lokalizacja czerpni

Czerpnia powinna być zlokalizowana poza obszarem prognozowanego zagruzowania, z zachowaniem odległości co najmniej 8 m od wyrzutni spalin z zespołów prądotwórczych, składowisk materiałów palnych, zbiorników na nieczystości ciekłe i wywiewek kanalizacyjnych.

W schronach dla więcej niż 300 osób potrzebna jest także czerpnia zapasowa, zlokalizowana w możliwie największej odległości od czerpni głównej.

Jak tego uniknąć

Kalkulator doboru w tym serwisie wyprowadza wymagania z reguł projektowych, sprawdza punkt pracy na charakterystyce pomiarowej i wypisuje wprost opory, których nie zna — tak, aby projektant widział, co jeszcze musi policzyć.

Następny krok

Przenieś tę wiedzę na swój obiekt — sprawdź wymagania albo skontaktuj się z działem technicznym.

Źródła

  1. [1] Projekt Rozporządzenia MSWiA w sprawie warunków technicznych dla budowli ochronnych oraz warunków technicznych ich użytkowania i usytuowania — Numer w Wykazie Prac Legislacyjnych: 1222, pierwsza publikacja 15.05.2025 (projekt aktu prawnego).
  2. [2] Rozporządzenie MSWiA z dnia 9 lipca 2025 r. w sprawie warunków organizowania oraz wymagań, jakie powinny spełniać miejsca doraźnego schronienia — Dz.U. z 14 lipca 2025 r., poz. 932.
  3. [3] dr hab. inż. Małgorzata Król, „Wentylacja schronów”, Wydział Inżynierii Środowiska i Energetyki, Politechnika Śląska w Gliwicach — materiał Venture Industries Group.

Treść opracowana na podstawie materiałów udostępnionych przez Venture Industries Group. Portal nie formułuje własnych wymagań prawnych ani norm. Podstawy prawne i stan prawny.

Powiązane produkty

Urządzenia, o których mowa

Zespół wentylacyjny HPB-HYBR-040 na mobilnym wózku z dwoma lejami wlotowymi
Wentylator

HPB-HYBR-040

HPB-HYBR-040 — zespół wentylacyjny do MDS

Napęd elektryczny i ręczny w jednym urządzeniu. Dostarcza świeże powietrze do miejsca schronienia również wtedy, gdy zabraknie zasilania.

Wydajność maksymalna
650 m³/h
Ciśnienie całkowite
1700 Pa
Moc silnika
0,55 kW
Zasilanie
230 V / 50 Hz
Karta produktu

Czytaj dalej

Powiązane poradniki

dobor

Jak dobrać wentylator do schronu?

Dobór wentylatora to nie wybór urządzenia o największej wydajności. To sprawdzenie, czy w wymaganym punkcie pracy urządzenie rozwinie ciśnienie wystarczające na pokonanie oporów całej instalacji.

7 min czytania

podstawy

Jak działa wentylacja w schronie?

System wentylacji schronu pracuje w trzech trybach, zależnie od tego, co dzieje się na zewnątrz. Każdy tryb ma własny strumień powietrza i własne wymagane nadciśnienie.

6 min czytania